Nên bổ sung chất xơ cho bé thế nào để tốt cho sức khỏe?

Chất xơ là một loại carbohydrate không thể tiêu hóa được, thường có nhiều trong các loại thực vật như rau xanh, trái cây, các loại hạt,... hỗ trợ trẻ tiêu hóa tốt, phát triển khỏe mạnh. 

Chất xơ được chia thành 2 loại gồm:

• Chất xơ hòa tan: Đây là loại chất xơ có thể tan trong nước, tồn tại dưới dạng gel có đặc tính mềm, dính giúp bé tiêu hóa tốt hơn. Chất xơ hòa tan làm chậm quá trình di chuyển của thức ăn trong hệ tiêu hóa để cơ thể hấp thụ được nhiều chất dinh dưỡng hơn. Đồng thời, kết cấu gel hỗ trợ làm mềm phân, bé đi cầu dễ dàng.
• Chất xơ không hòa tan: Đây là chất xơ không thể hòa tan trong nước, không bị vi khuẩn đường ruột phá vỡ và cũng không thể hấp thụ vào máu. Chất xơ không hòa tan sẽ giữ nguyên cấu trúc khi đi qua ruột, hỗ trợ làm tăng thể tích phân giúp trẻ đi ngoài dễ dàng. 

2. Vì sao nên bổ sung chất xơ cho trẻ? 

Thiếu chất xơ có thể khiến trẻ cảm thấy nhanh đói, tiêu hóa không tốt, tăng nguy cơ táo bón, mắc bệnh tim mạch hay làm nhanh tăng lượng đường trong máu. Do vậy, bổ sung chất xơ rất quan trọng với sức khỏe của trẻ. Sau đây là 3 lợi ích khi trẻ ăn đủ chất xơ: 

2.1. Hỗ trợ tiêu hóa, ngừa táo bón

Chất xơ có khả năng hút nước, làm mềm phân, hỗ trợ trẻ đi tiêu dễ dàng và hạn chế tình trạng táo bón. Việc đi tiêu đều đặn và không bị táo bón giúp hệ tiêu hóa hoạt động suôn sẻ để trẻ tăng trưởng tối ưu.

2.2. Kiểm soát lượng đường trong máu

Chất xơ làm chậm quá trình hấp thu đường vào trong máu. Nhờ vậy mà lượng đường huyết được giữ ở mức ổn định, giảm nguy cơ mắc bệnh tiểu đường. 

2.3. Hạn chế thừa cân béo phì

Chất xơ mang lại cảm giác no lâu và giảm sự thèm ăn nhờ khả năng giúp tiêu hóa chậm và hiệu quả. Qua đó, bổ sung đủ chất xơ sẽ giúp hạn chế tình trạng thừa cân, béo phì ở trẻ.

2.2. Kiểm soát lượng đường trong máu

Chất xơ làm chậm quá trình hấp thu đường vào trong máu. Nhờ vậy mà lượng đường huyết được giữ ở mức ổn định, giảm nguy cơ mắc bệnh tiểu đường. 

2.3. Hạn chế thừa cân béo phì

Chất xơ mang lại cảm giác no lâu và giảm sự thèm ăn nhờ khả năng giúp tiêu hóa chậm và hiệu quả. Qua đó, bổ sung đủ chất xơ sẽ giúp hạn chế tình trạng thừa cân, béo phì ở trẻ.

3. Trẻ cần bao nhiêu chất xơ mỗi ngày? Nhu cầu chất xơ hàng ngày của trẻ

Trẻ em cần từ 19 đến 38g chất xơ mỗi ngày tùy theo độ tuổi để hỗ trợ tiêu hóa và duy trì sức khỏe toàn diện. Cụ thể, hàm lượng chất xơ hàng ngày cho từng độ tuổi như sau:

• Trẻ 1 - 3 tuổi: 19g chất xơ/ngày. 
• Trẻ 4 - 8 tuổi: 25g chất xơ/ngày. 
• Trẻ 10 - 14 tuổi trở lên: 26 - 38g chất xơ/ngày, tương đương với người trưởng thành.

4. Cách bổ sung chất xơ cho bé hiệu quả - Gợi ý 12 thực phẩm giàu chất xơ

Cho trẻ ăn các loại thực phẩm tự nhiên là một cách bổ sung chất xơ hiệu quả và an toàn. Dưới đây là 10 loại thực phẩm giàu chất xơ cho trẻ mà mẹ không thể bỏ qua như rau xanh, trái cây, yến mạch, các loại đậu, khoai lang, cà rốt, bí đỏ, hạt chia,... 

4.1. Rau xanh 

Các loại rau xanh nói chung thường chứa nhiều chất xơ, chẳng hạn như bông cải xanh (2.6g chất xơ/100g), cải xanh (6g chất xơ/250g), cải Brussels (3g chất xơ/250g),... Ngoài ra, rau xanh còn chứa nhiều dưỡng chất khác như vitamin (B, C, K), sắt, Folate,... tốt cho sự phát triển của trẻ. Một số món ngon với rau xanh mẹ có thể tham khảo như rau xào thịt, rau luộc, canh rau,...

4.2. Trái cây

Tương tự rau xanh, trái cây cũng là thực phẩm có lượng chất xơ dồi dào, ví dụ như bơ (6.7g chất xơ/100g), lê (3.1g chất xơ/100g), mâm xôi (6.5g chất xơ/100g), chuối (2.6g chất xơ/100g), táo (2.4g chất xơ/100g),... Mẹ có thể cho trẻ ăn trái cây cắt nhỏ, trái cây trộn sữa chua hoặc làm nước ép, sinh tố cũng rất ngon.

4.3. Yến mạch

Yến mạch là một loại ngũ cốc tốt cho sức khỏe, chứa 10.1g chất xơ/100g giúp kiểm soát lượng Cholesterol và đường trong máu, giảm nguy cơ mắc các bệnh về tim mạch. Mẹ có thể chế biến yến mạch thành các món cháo súp hoặc bánh quy cho bé. 

4.4. Các loại đậu 

Một số loại đậu chứa hàm lượng chất xơ dồi dào mà mẹ không thể bỏ qua gồm đậu lăng (7.3g chất xơ/100g), đậu thận (6.8g chất xơ/100g), đậu hà lan tách hạt (8.3g chất xơ/100g), đậu xanh (7g chất xơ/100g). Với các loại đậu, mẹ có thể nấu thành món chè, món xào, cháo súp cho bé ăn. 

4.5. Cà rốt 

Cà rốt chứa nhiều chất xơ (2.8g/100g) giúp trẻ tiêu hóa dễ dàng. Ngoài ra, loại củ này còn chứa vitamin (A, B, K), Magie,... tốt cho mắt, hỗ trợ tăng cường hệ miễn dịch. Với cà rốt, mẹ có thể chế biến thành món cháo, món xào hoặc món canh bổ dưỡng cho trẻ. 

4.6. Khoai lang 

Khoai lang được biết đến là thực phẩm tốt với hệ tiêu hóa bởi chứa 2.5g chất xơ/100g. Bên cạnh chất xơ, khoai lang còn chứa vitamin (A, B, C, E), Canxi, sắt, Magie, Kali,... giúp tăng cường trí nhớ, phát triển thị lực, giảm nguy cơ mắc bệnh tim mạch, ung thư. Để bổ sung chất xơ cho bé từ khoai lang, mẹ có thể thử làm cháo khoai lang, chè khoai lang, khoai lang luộc,...

4.7. Bí đỏ

Bí đỏ cũng là một trong những thực phẩm bổ sung chất xơ cho bé tự nhiên và rất giàu dinh dưỡng, chứa 9g chất xơ/250g. Hơn nữa, bí đỏ còn chứa nhiều chất khác như vitamin (A, C), chất chống oxy hóa, Kali,... giúp tăng thị lực, tăng đề kháng, kiểm soát cân nặng và ngăn ngừa các bệnh lý tiểu đường, ung thư. Mẹ có thể chế biến bí đỏ thành cháo súp, canh, chè, bánh ăn vặt cho trẻ thưởng thức. 

4.8. Rong biển

Rong biển là thực phẩm dạng tảo mọc ở biển, chứa 19g chất xơ/250g và các dưỡng chất như vitamin K, Magie, Canxi, I-ốt, sắt,... Không chỉ hỗ trợ trẻ tiêu hóa tốt, rong biển còn giúp tăng miễn dịch, xương chắc khỏe, cải thiện chức năng tuyến giáp,... Với rong biển, mẹ có thể nấu thành các món như canh, đồ xào, cơm cuộn rong biển,... để thực đơn của trẻ thêm đa dạng. 

4.9. Bắp

Bắp chứa 4g chất xơ/250g cùng các chất như vitamin (A, B, D), Magie, sắt, Kali, kẽm,... giúp trẻ tiêu hóa dễ dàng, bổ sung năng lượng. Gợi ý cho mẹ một số món ngon từ bắp như súp bắp, bắp luộc, chè bắp,... 

4.10. Hạt chia

Hạt chia là nguồn thực phẩm giàu chất xơ, cung cấp khoảng 34.4g chất xơ/100g hạt, cùng nhiều dưỡng chất như Omega-3, Canxi, Magie và Protein thực vật. Chất xơ trong hạt chia giúp trẻ tiêu hóa tốt, duy trì cảm giác no lâu và ổn định lượng đường trong máu. Mẹ có thể bổ sung chất xơ cho bé từ hạt chia bằng cách rắc vào váng sữa, chè hoặc xay cùng sinh tố, giúp bé vừa hấp thu chất xơ vừa có trải nghiệm ăn uống thú vị hơn.

4.11 Hạt diêm mạch

Hạt diêm mạch chứa khoảng 2.8g chất xơ/100g, đồng thời giàu Protein, Magie, sắt và các vitamin nhóm B. Chất xơ trong diêm mạch hỗ trợ hệ tiêu hóa của trẻ, phòng ngừa táo bón, đồng thời cung cấp năng lượng bền vững cho các hoạt động hàng ngày. Mẹ có thể chế biến hạt diêm mạch thành cháo, cơm trộn hoặc bánh nướng, vừa ngon miệng vừa bổ dưỡng.

4.12. Váng sữa

Ngoài những thực phẩm kể trên, váng sữa cũng được nhiều mẹ lựa chọn cho trẻ sử dụng. Trong váng sữa có chứa nhiều dưỡng chất như chất xơ, chất béo, Canxi, vitamin A,... giúp trẻ dễ tiêu hóa, có nhiều năng lượng để tăng cân, phát triển tốt hơn.

Để chọn được váng sữa chất lượng, mẹ nên mua sản phẩm từ các thương hiệu uy tín, có chứa các chất dinh dưỡng cần thiết cho trẻ cùng hương vị thơm ngon.

Gợi ý đến mẹ váng sữa Zott Monte là sản phẩm được nhiều mẹ ưa chuộng và chọn làm bữa xế cho con yêu. Bởi trong Monte có chứa chất xơ (Monte Cup chứa 0.1 - 0.4g/100g tùy hương vị) hỗ trợ trẻ tiêu hóa tốt và ngăn ngừa táo bón. Ngoài ra, sản phẩm còn cung cấp nhiều dưỡng chất khác như chất béo tốt từ sữa tươi, Canxi, vitamin A, Protein giúp con phát triển toàn diện, sẵn sàng chinh phục mọi cột mốc khôn lớn.

Đặc biệt, sản phẩm có kết cấu sánh mịn, được làm từ 100% sữa tươi chuẩn Châu Âu và không chứa chất bảo quản, nên mẹ có thể yên tâm cho bé từ 6 tháng thưởng thức.

Ngoài ra, váng sữa còn có 3 hương vị thơm ngon như vị tự nhiên thuần khiết từ sữa tươi (Monte Classic và Monte Canxi Plus), vani thơm dịu và socola thơm ngậy hấp dẫn; để mẹ có thể mang đến cho bé những bữa ăn hấp dẫn và mới mẻ mỗi ngày.

5. Bổ sung quá nhiều chất xơ có nguy cơ gì?

Mặc dù chất xơ rất tốt cho tiêu hóa và sức khỏe của bé, nhưng mẹ tránh bổ sung quá nhiều. Khi trẻ hấp thu lượng chất xơ vượt quá nhu cầu, có thể dẫn đến đầy hơi, chướng bụng, giảm hấp thu calo, thậm chí gây táo bón hoặc tắc ruột.

5.1 Đầy hơi và chướng bụng

Bổ sung chất xơ cho bé quá nhiều có thể khiến hệ tiêu hóa của trẻ phải làm việc quá mức, dẫn đến đầy hơi, chướng bụng và khó chịu. Trẻ có thể cảm thấy nặng nề, ăn ít hơn và quấy khóc do bụng căng trướng.

5.2 Không tiêu thụ đủ calo

Khi lượng chất xơ trong bữa ăn quá nhiều, trẻ có thể no nhanh nhưng lại không hấp thu đủ calo cần thiết. Điều này ảnh hưởng đến sự phát triển thể chất và năng lượng cho các hoạt động hằng ngày của bé.

5.3 Gây táo bón

Tuy chất xơ giúp tiêu hóa khỏe mạnh và có thể làm mềm phân, nhưng nếu bổ sung quá nhiều cùng lúc, trẻ vẫn có thể bị táo bón nặng hơn. Nguyên nhân là vì chất xơ cần hút nước để làm mềm phân từ ruột, và khi quá nếu hấp thụ nhiều chất xơ mà không đủ nước đi kèm, phân có thể trở nên cứng, khó đào thải.

5.4 Bị tắc ruột

Tình trạng này thường rất hiếm, nhưng tiêu thụ quá nhiều chất xơ trong thời gian dài hoặc nhai không kỹ cũng góp phần gây tắc ruột, nhất là ở trẻ nhỏ khi hệ tiêu hóa còn yếu. Đây là tình trạng nghiêm trọng cần được theo dõi và xử lý kịp thời.