Nguyên nhân trẻ bị đau bụng thường gặp & cách xử lý kịp thời

“Chiếc bụng nhỏ” của trẻ rất nhạy cảm trước tác nhân gây hại (như vi khuẩn, virus,...) từ môi trường sống và thực phẩm tiêu thụ hàng ngày. Vì vậy, trẻ bị đau bụng là dấu hiệu cảnh báo tình trạng sức khỏe mẹ không thể bỏ qua. Hãy xem tiếp bài viết bên dưới để tìm ra nguyên nhân cùng cách khắc phục phù hợp cho vấn đề này mẹ nhé!
1. Dấu hiệu trẻ bị đau bụng - Nhận biết sớm để xử trí đúng cách
Đau bụng là tình trạng đau ở vùng bụng, giữa xương sườn dưới và xương chậu. Tùy vào nguyên nhân, cơn đau có thể râm ran cả ngày hoặc nhói lên từng đợt.
Dấu hiệu trẻ bị đau bụng rất dễ nhận biết. Bao gồm:
- Quấy khóc liên tục.
- Không ngủ.
- Chán ăn.
- Có nhiều hành động khó chịu, cáu kỉnh,...
- Tiêu chảy.
- Nôn trớ hoặc nôn ói.
- Khuôn mặt thể hiện sự đau đớn như mặt ửng đỏ, nhắm chặt mắt, nhăn mặt,...

2. Các nguyên nhân phổ biến khiến bé bị đau bụng
Có rất nhiều tác nhân gây ra tình trạng trẻ em bị đau bụng. Điển hình trong đó là:
2.1 Rối loạn tiêu hóa
Đau bụng là biểu hiện phổ biến khi hệ tiêu hóa của bé rối loạn. Kèm theo đó, mẹ có thể thấy bụng con căng cứng vì đầy hơi, chướng bụng cũng như phân có mùi hôi, màu lạ.
>> Xem thêm: Nhận biết sức khỏe hệ tiêu hoá của trẻ thông qua màu phân

2.2 Ngộ độc thực phẩm
Nếu trẻ có dấu hiệu đau bụng sau khi thưởng thức một món ăn nào đó thì có khả năng bị ngộ độc thực phẩm. Ngoài ra, bé sẽ nôn ói, da mặt tái nhợt, tiêu chảy,...
2.3 Do giun, sán
Khi bị nhiễm giun hoặc sán, trẻ thường đau bụng lâm râm, chướng bụng, chán ăn,... Trường hợp không kịp thời phát hiện và xử trí, con có thể buồn nôn hoặc nôn ói liên tục, choáng váng, giảm nhận thức,...
2.4 Gặp vấn đề về đường ruột, dạ dày
Nguyên nhân khiến trẻ đau bụng phổ biến khác là gặp phải vấn đề ở đường ruột hoặc dạ dày. Điều này có khả năng đến từ khiếm khuyết bẩm sinh (như lồng ruột, hẹp môn vị,...) hoặc do sự xâm nhập của vi khuẩn, virus, ký sinh trùng,... (như nhiễm trùng đường tiêu hóa, viêm ruột,...).
2.5 Một số nguyên do khác
Bên cạnh các tác nhân kể trên, trẻ bị đau bụng còn đến từ:
- Chế độ dinh dưỡng chưa phù hợp như có thức ăn khó tiêu (như đồ chiên rán, đồ cay nóng,...) hoặc khẩu phần mỗi bữa quá nhiều. Vì vậy, trẻ có nguy cơ chướng bụng, đầy hơi và đau bụng.
- Cơ địa bé bất dung nạp dưỡng chất hoặc bị dị ứng một số loại thực phẩm nhất định. Tuy nhiên, mẹ chưa phát hiện ra nên đã cho bé ăn, khiến con bị gặp tình trạng khó tiêu, đi ngoài.
Trẻ có hệ tiêu hóa yếu đi hoặc đang mắc bệnh loạn khuẩn đường ruột vì dùng thuốc kháng sinh lâu ngày. Do đó, bé ăn uống không ngon miệng, dễ đau bụng.

3. Bé bị đau bụng phải làm sao?
Ngay khi phát hiện bụng của trẻ bị đau, cha mẹ nên đưa con đến bác sĩ để được thăm khám. Từ nguyên nhân tìm được, bác sĩ sẽ hỗ trợ phụ huynh xây dựng lộ trình điều trị thích hợp và hướng dẫn thêm cách chăm sóc tại nhà an toàn.
Nếu loại trừ nguyên do từ bệnh lý hoặc khuyết tật bẩm sinh thì dưới đây là một số cách giúp bé hay bị đau bụng cảm thấy dễ chịu hơn:
3.1 Đảm bảo trẻ uống đủ nước
Với trường hợp bụng đau kèm nôn ói và tiêu chảy, cha mẹ nên cho con uống bồi phụ lại nước và điện giải dung dịch oresol để bù nước, bù khoáng. Lưu ý rằng hãy pha đúng tỉ lệ được chỉ định và chia nước điện giải thành nhiều lần trong ngày và để trẻ uống từ từ từng ngụm nhỏ.

3.2 Massage bụng đúng cách cho bé
Xoa bụng trẻ nhẹ nhàng có thể kích thích hoạt động nhu động ruột. Nhờ vậy, bé tiêu hóa và hấp thu dinh dưỡng từ thức ăn dễ dàng hơn, từ đó hạn chế đầy hơi, khó tiêu. Đồng thời, mẹ hãy đặt con nằm sấp trên đầu gối và xoa lưng để trấn an con, giải tỏa cảm giác khó chịu.
3.3 Ưu tiên chuẩn bị thức ăn mềm và lỏng, dễ tiêu hóa cho trẻ
Mẹ chủ động chuẩn bị các món ăn mềm, lỏng như cháo, súp, nước hầm xương,... và chia thành nhiều bữa trong ngày cho trẻ thưởng thức. Điều này giúp giảm bớt gánh nặng cho hệ tiêu hóa và bé ăn ngon miệng hơn.
3.4 Giữ vệ sinh không gian sống và đồ dùng xung quanh bé cẩn thận
Trường hợp trẻ hay bị đau bụng vì mắc bệnh lý nhiễm khuẩn, nhiễm trùng ở đường ruột, cha mẹ chú ý phòng ngừa lây nhiễm cho những thành viên khác trong gia đình. Cách thực hiện rất đơn giản là không sử dụng chung đồ dùng với trẻ; rửa tay trước khi chế biến thức ăn, trước khi ăn và sau khi đi vệ sinh hoặc chăm sóc bé,...
3.5 Cho con uống nước ép mận
Nếu trẻ bị đau bụng do táo bón, khó tiêu thì mẹ có thể cân nhắc cho trẻ uống 1 - 2 thìa nước ép mận tươi. Vì loại trái cây này có chứa chất xơ giúp làm dịu cơn đau và cải thiện hoạt động co bóp của đường ruột.
3.6 Dùng thuốc theo chỉ định bác sĩ (nếu có)
Bác sĩ có thể chỉ định một số loại thuốc hạ sốt khi trẻ bị đau bụng kèm theo nóng sốt từ 38.5 độ C. Ngoài ra, để hạn chế cơn nôn và tiêu chảy liên tục, bác sĩ cũng cân nhắc kê thuốc cầm nôn hoặc cầm tiêu chảy. Cha mẹ chỉ cần dùng đúng theo hướng dẫn thay vì tự ý mua và dùng kháng sinh để đảm bản an toàn cho trẻ.

4. Bí quyết phòng ngừa trẻ bị đau bụng hiệu quả
Tình trạng bé hay bị đau bụng sẽ ảnh hưởng đến tốc độ tăng trưởng bình thường. Do đó, cha mẹ hãy giúp trẻ phòng tránh vấn đề này bằng những cách đơn giản sau:
4.1 Xây dựng chế độ dinh dưỡng khoa học
Ăn uống đủ chất là một trong các giải pháp tăng cường khả năng miễn dịch tự nhiên hiệu quả cho trẻ em. Vì vậy, ở bữa chính, mẹ nên chuẩn bị bữa ăn đủ 4 nhóm chất cơ bản (gồm chất đạm, chất bột đường, chất béo, vitamin - khoáng chất). Đặc biệt, mẹ ưu tiên bổ sung dưỡng chất tốt cho hệ tiêu hóa như chất xơ từ rau xanh, trái cây, các loại hạt,... Còn với bữa phụ, mẹ khuyến khích trẻ ăn những thực phẩm lành mạnh như trái cây tươi, váng sữa,... thay vì các loại bánh kẹo hay đồ ngọt, nước có ga nhé.
Giới thiệu đến mẹ váng sữa Zott Monte - một lựa chọn lý tưởng cho các bữa giữa buổi giàu năng lượng, dinh dưỡng. Cụ thể, sản phẩm nổi bật với hàm lượng chất xơ 0.1 - 0.4g trong 100g váng sữa, tương đương hàm lượng chất xơ có trong 5 - 10g rau diếp cá. Nhờ thế, lợi khuẩn đường ruột được nuôi dưỡng hàng ngày để hệ vi sinh cân bằng và trẻ tiêu hóa khỏe, ít đau bụng.
Thêm vào đó, sản phẩm còn có nhiều chất dinh dưỡng khác, cần thiết cho sự phát triển toàn diện của trẻ em gồm chất đạm, chất béo tốt từ sữa, vitamin A và canxi. Cùng các hương vị thơm ngon như vị thuần khiết từ sữa tươi, vị vani và vị socola cho bé thỏa thích tùy chọn.
4.2 Đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm
Mẹ chỉ mua thực phẩm nguồn gốc rõ ràng, còn tươi mới. Đồng thời, mẹ sơ chế nguyên liệu nấu ăn kỹ càng và bảo quản phần còn lại kỹ lưỡng. Tất cả điều này nhằm hạn chế vi khuẩn, virus gây hại tác động xấu đến sức khỏe của con.
4.3 Tập cho trẻ thói quen rửa tay trước khi ăn, sau khi đi vệ sinh
Rửa tay thật kỹ trước khi ăn và sau khi đi vệ sinh là một thói quen phòng bệnh tiêu hóa hữu ích mà cha mẹ khuyến khích con thực hiện hàng ngày. Bởi lẽ, đôi tay của bé có thể tiếp xúc với đồ dùng tiềm ẩn vi khuẩn gây hại như đồ chơi, sàn nhà,... nên nếu chạm trực tiếp vào thức ăn thì sẽ có khả năng bị đau bụng rất cao.
4.4 Tẩy giun định kỳ
Theo khuyến nghị từ WHO, trẻ nhỏ 12 tháng tuổi đến 12 tuổi nên thực hiện tẩy giun sán định kỳ hàng năm (hoặc 2 năm/lần). Nhờ đó, trẻ phòng tránh nhiễm giun sán hoặc các bệnh lý nhiễm trùng khác dễ dàng.
>> Xem thêm: [Hỏi - đáp] Trẻ bị rối loạn tiêu hóa bao lâu thì khỏi?

5. Một số thắc mắc khác
Ngoài những thông tin kể trên, cha mẹ có con bị đau bụng thường xuyên cũng còn một vài khúc mắc chưa có lời giải sau:
5.1 Trẻ bị đau bụng, sốt nhưng không đi ngoài có sao không?
Đau bụng kèm dấu hiệu nóng sốt có thể cảnh báo bệnh nhiễm trùng. Cha mẹ cần đưa con đến bác sĩ càng sớm càng tốt để được thăm khám, tìm cách khắc phục phù hợp.
5.2 Trẻ bị đau bụng quanh rốn là triệu chứng của bệnh nào?
Triệu chứng đau bụng nhưng chỉ nằm quanh khu vực rốn thường đến từ việc ăn uống sai cách (như ăn quá no, nhai nuốt thức ăn không kỹ,...) hoặc căng thẳng quá mức vì vấn đề nào đó. Do vậy, mẹ xoa dịu cơn đau của bé bằng cách cho con nghỉ ngơi nhiều và khuyến khích trẻ uống nước ấm.
5.3 Bé bị đau bụng bên phải do đâu?
Nếu hay đau ở phần bụng bên dưới thì có khả năng trẻ bị đau ruột thừa. Phụ huynh có thể đưa bé đến gặp bác sĩ để nhận định chính xác tình trạng sức khỏe.
Trên đây là những thông tin hữu ích nhất về tình trạng trẻ bị đau bụng. Hy vọng qua đó cha mẹ giúp con cảm thấy thoải mái hơn khi cơn đau “ập” đến. Cùng với đó, phụ huynh cũng tạo điều kiện dinh dưỡng và môi trường sống tốt nhất để trẻ phát triển khỏe mạnh, ít bị rối loạn tiêu hóa.
>> Xem thêm:







